Substance P

SP; tachykinina kodowana przez gen TAC1 (preprotachykinina A) razem z neurokininą A; jej receptorem jest NK1 (TACR1)

Funkcje poznawcze i neurologia
Czeka na recenzję medycznąEN ES DE FR PT IT NL PL ZH+ Obserwuj aktualizacje

1Czym jest

Substancja P to jeden z najdawniej nazwanych peptydów biologicznie czynnych: von Euler i Gaddum opisali w 1931 roku niezidentyfikowaną czynną „substancję” w wyciągach z mózgu i jelit (P oznaczało proszek), a ustalenie jej sekwencji zajęło czterdzieści lat.

To twój własny peptyd, a jego zadaniem jest sygnalizowanie, że coś jest nie tak. Uwalniana z ośrodkowych zakończeń nerwów czuciowych przekazuje ból — zwłaszcza utrzymujący się ból zapalny — do rdzenia kręgowego. Uwalniana z obwodowych zakończeń tych samych nerwów rozszerza miejscowe naczynia, zwiększa ich przepuszczalność i przyciąga komórki tuczne, wywołując zaczerwienienie, obrzęk i świąd zapalenia neurogennego. W pniu mózgu napędza wymioty. W mózgu w szerszym ujęciu wiązano ją z nastrojem i stresem.

Co najważniejsze, to profil cząsteczki, której nie chcesz mieć więcej. Każdy skuteczny lek w tym obszarze jest antagonistą NK1. Nikt nie podaje substancji P w celach terapeutycznych i nikt nie podaje jej sobie samodzielnie. Stosowanie w społeczności: praktycznie nieudokumentowane, a farmakologia daje wyraźne wyjaśnienie dlaczego — egzogenna substancja P wywołuje ból, rumień i świąd.


2Jak prawdopodobnie działa

Wiąże się z NK1, receptorem sprzężonym z Gq, podnosząc stężenie wapnia wewnątrzkomórkowego; neurokininy A i B preferują NK2 i NK3.
Nocycepcja na poziomie rdzenia kręgowego. uwalniana z zakończeń włókien C w rogu grzbietowym, przyczyniając się do sensytyzacji ośrodkowej i zjawiska wind-up. Neurony rogu grzbietowego wykazujące ekspresję NK1 są niezbędne dla niektórych postaci hiperalgezji.
Zapalenie neurogenne. uwolnienie na obwodzie powoduje rozszerzenie naczyń, wynaczynienie osocza i degranulację komórek tucznych, a uwalniana histamina nasila świąd.
Wymioty. receptory NK1 w jądrze pasma samotnego i w polu najdalszym pośredniczą w opóźnionej fazie wymiotów wywołanych chemioterapią — na tym opierają się zatwierdzeni antagoniści.
Modulacja odporności. receptory NK1 na makrofagach, limfocytach i komórkach tucznych łączą układ nerwowy z układem odpornościowym.
Działanie ośrodkowe. wiązana z reakcjami na stres, lękiem i depresją, co napędzało ogromny i ostatecznie rozczarowujący program badań nad lekami.
Rozkład przez ACE. oznacza, że inhibitory ACE podnoszą miejscowe stężenie substancji P, co jest głównym wyjaśnieniem kaszlu po inhibitorach ACE i częścią historii obrzęku naczynioruchowego.
Substancja P uwalniana z zakończeń nerwów czuciowych na receptor NK1. Naczynia obok zakończenia poszerzają się i przeciekają, a okoliczne nerwy ulegają uwrażliwieniu — zapalenie neurogenne — podczas gdy sygnał bólowy biegnie dalej do ośrodków centralnych.Schemat — nie w skali

3Co pokazują badania

Antagoniści NK1 w nudnościach i wymiotach wywołanych chemioterapią

Jedyny jednoznaczny sukces kliniczny tego szlaku. Aprepitant, jego dożylny prolek fosaprepitant, rolapitant i netupitant (w połączeniu z palonosetronem jako NEPA) są zatwierdzone i stanowią standardowe elementy schematów przeciwwymiotnych w chemioterapii o wysokim potencjale emetogennym, dodawane do antagonisty 5-HT3 i deksametazonu. Duże badania randomizowane wykazały poprawę odsetka pełnych odpowiedzi, zwłaszcza w fazie opóźnionej (Hesketh 2003, J Clin Oncol; Poli-Bigelli 2003, Cancer; oraz programy rejestracyjne późniejszych leków). [3]
Ocena: A (negative)

Antagoniści NK1 w depresji i lęku

Wczesny wynik badania fazy 2 z aprepitantem w dużej depresji (Kramer 1998, Science) wywołał ogromne poruszenie. Nie udało się go powtórzyć: wiele dużych badań randomizowanych aprepitantu i innych antagonistów NK1 w dużym zaburzeniu depresyjnym zakończyło się niepowodzeniem, a wskazanie porzucono. To jedna z najczęściej cytowanych przestróg w rozwoju leków działających na ośrodkowy układ nerwowy. [4]
Ocena: A (negative)

Antagoniści NK1 w bólu

Mimo wyjątkowo mocnych przesłanek przedklinicznych dla roli substancji P w nocycepcji antagoniści NK1 konsekwentnie zawodzili jako leki przeciwbólowe w badaniach u ludzi w wielu rodzajach bólu. Rozbieżność między literaturą o bólu u zwierząt a badaniami u ludzi pozostaje niecałkowicie wyjaśniona — zwykle tłumaczy się ją nadmiarowością sygnalizacji nocyceptywnej.
Ocena: A/B (mostly negative)

Antagoniści NK1 w przewlekłym świądzie

Serlopitant i aprepitant były obiecujące w małych badaniach przewlekłego świądu i świerzbiączki guzkowej, ale program fazy 3 serlopitantu w świerzbiączce guzkowej i przewlekłym świądzie nie osiągnął swoich punktów końcowych, a prace rozwojowe przerwano †.

Fizjologia substancji P u ludzi

Iniekcja śródskórna w sposób powtarzalny wywołuje odczyn bąblowo-rumieniowy; wlew dotętniczy powoduje rozszerzenie naczyń. Są to kontrolowane eksperymenty u ludzi służące badaniu zapalenia neurogennego, a nie metody leczenia.
Ocena: A (by proxy)

Kapsaicyna i wyczerpanie zapasów substancji P

Kapsaicyna o wysokim stężeniu stosowana miejscowo (zatwierdzona w bólu neuropatycznym) działa częściowo przez wyłączanie funkcji włókien C zawierających substancję P — jest to zatwierdzona terapia, która usuwa sygnalizację substancji P, a nie ją dodaje.
Ocena: C/D

Gojenie ran, zapalenie stawów, nieswoiste zapalenia jelit (IBD), migrena

Substancja P pojawia się w modelach zwierzęcych wszystkich tych stanów. Żaden z nich nie doprowadził do metody leczenia u ludzi opartej na podawaniu tego peptydu.

4Zgłaszane działania niepożądane i interakcje

Opisywane w literaturze

Literatura (peptyd). Egzogenna substancja P wywołuje ból, pieczenie, świąd, rumień, rozszerzenie naczyń, a działając ogólnoustrojowo — niedociśnienie i zaczerwienienie skóry. Innymi słowy jej działania niepożądane są jej działaniami.

Literatura (antagoniści NK1, dla kontekstu). Aprepitant i leki pokrewne powodują zmęczenie, czkawkę, zaparcia i ból głowy; aprepitant jest umiarkowanym inhibitorem CYP3A4 i wchodzi w interakcje z deksametazonem, niektórymi lekami stosowanymi w chemioterapii, warfaryną i hormonalnymi środkami antykoncepcyjnymi — to naprawdę istotny zestaw interakcji. Rolapitant hamuje CYP2D6.

Zgłaszane przez społeczność

Brak w odniesieniu do peptydu. Nie jest stosowany samodzielnie.

Teoretyczne. Można oczekiwać, że każde trwałe nasilenie sygnalizacji substancji P zwiększy ból, świąd i stan zapalny. Nie istnieje wiarygodne uzasadnienie dla podawania egzogennego poza eksperymentem laboratoryjnym.

Interakcje. Inhibitory ACE i inhibitory neprylizyny (sakubitryl) zmniejszają rozkład substancji P, podnosząc jej miejscowe stężenia — to mechanizm kaszlu po inhibitorach ACE i jeden z czynników składających się na ryzyko obrzęku naczynioruchowego.

Wskaźniki, które badacze zwykle monitorują

Nie istnieje protokół podawania tego peptydu poza fizjologią eksperymentalną. W pracach eksperymentalnych i klinicznych u ludzi istotne są następujące pomiary:

WskaźnikDlaczego się go obserwuje
Powierzchnia miejscowego rumienia i średnica bąblastandardowy ilościowy odczyt dla śródskórnej substancji P, mierzony metodą lasera dopplerowskiego lub planimetrii.
Ciśnienie krwisubstancja P działająca ogólnoustrojowo rozszerza naczynia.
Zwalidowane skale bólu i świądu (NRS, VAS, 5-D itch)punkty końcowe w badaniach antagonistów NK1.
Substancja P w osoczu lub w tkankachoznaczenia badawcze; opisywano zmienione stężenia w fibromialgii i niektórych przewlekłych zespołach bólowych, ale oznaczenia te są niewiarygodne i nie jest to badanie kliniczne.
U osób przyjmujących antagonistę NK1 w warunkach klinicznych: nie wymaga się rutynowego monitorowania badań krwi, ale interakcje z CYP3A4 sprawiają, że właściwym krokiem dla bezpieczeństwa jest przegląd przyjmowanych leków

Bezpłatne dla wszystkich. Informacje o bezpieczeństwie nigdy nie są płatne.


5Rekonstytucja i postępowanie

Nie ma zastosowania jako praktyka konsumencka. Substancję P o jakości badawczej przygotowuje się w jałowym roztworze do podania śródskórnego lub dotętniczego w eksperymentalnej fizjologii człowieka, w ilościach dość małych, by wywołać odpowiedź miejscową, i ulega ona rozkładowi w ciągu minut. Nie ma formatu fiolki, nie ma praktyki społeczności ani gotowego ustawienia kalkulatora. W przypadku zatwierdzonych antagonistów NK1 postać i sposób postępowania wynikają z ich charakterystyk produktu (kapsułki doustne, zawiesina doustna, wlew dożylny), a są to leki wydawane wyłącznie na receptę, a nie związki badawcze.


6Często badany razem z

CGRP (#159 — drugi główny neuropeptyd czuciowy, uwalniany razem z nią z tych samych włókien nerwowych, o odwrotnej historii rozwoju leków), kapsaicyna i leki działające na TRPV1, antagoniści 5-HT3 w zastosowaniu przeciwwymiotnym.

Powiązania informacyjne. To nie są zalecenia łączenia.


7Status regulacyjny według regionu

RegionStatus (sprawdzono —)
Stany ZjednoczonePeptyd: niezatwierdzony przez FDA, wyłącznie do celów badawczych. Antagoniści NK1 — aprepitant (Emend), fosaprepitant, rolapitant (Varubi) i netupitant/palonosetron (Akynzeo) — są zatwierdzeni przez FDA w nudnościach i wymiotach wywołanych chemioterapią
Unia EuropejskaTen sam schemat: peptyd niedopuszczony do obrotu; aprepitant, fosaprepitant i netupitant/palonosetron są dopuszczone przez EMA. Status rolapitantu w UE należy sprawdzić †
Wielka BrytaniaPeptyd nielicencjonowany; antagoniści NK1 licencjonowani przez MHRA, wyłącznie na receptę
AustraliaPeptyd niezatwierdzony; aprepitant i fosaprepitant zarejestrowane przez TGA
Republika Południowej Afryki (RPA)Peptyd niezarejestrowany; dostępność aprepitantu należy potwierdzić w SAHPRA †
SportSubstancja P nie jest wymieniona przez WADA. Antagoniści NK1 nie są zabronieni. Jako peptyd niezatwierdzony egzogenna substancja P podlegałaby w razie zastosowania klasie S0

8Otwarte pytania

  • Dlaczego tak mocne przesłanki przedkliniczne dla roli substancji P w bólu zawiodły tak całkowicie w badaniach przeciwbólowych u ludzi?
  • Czy szlak NK1 odgrywa rzeczywistą rolę w przewlekłym świądzie, biorąc pod uwagę niejednoznaczne wyniki fazy 2 i negatywne wyniki fazy 3?
  • Co wyjaśnia jedyne pozytywne badanie w depresji, którego nigdy nie powtórzono?
  • Czy podwyższony poziom substancji P w stanach takich jak fibromialgia jest przyczyną, czy zjawiskiem towarzyszącym?

9Źródła

  1. 1von Euler US, Gaddum JH (1931). An unidentified depressor substance in certain tissue extracts. J Physiol. PubMed
  2. 2Chang MM, Leeman SE, Niall HD (1971). Amino-acid sequence of substance P. Nat New Biol. PubMed · DOI
  3. 3Hesketh PJ et al. (2003). The oral neurokinin-1 antagonist aprepitant for the prevention of chemotherapy-induced nausea and vomiting. J Clin Oncol. PubMed
  4. 4Kramer MS et al. (1998). Distinct mechanism for antidepressant activity by blockade of central substance P receptors. Science. PubMed · DOI
  5. 5Keller M et al. (2006). Lack of efficacy of the substance P (neurokinin-1 receptor) antagonist aprepitant in the treatment of major depressive disorder. Biol Psychiatry. PubMed · DOI
  6. 6Hill R (2000). NK1 (substance P) receptor antagonists — why are they not analgesic in humans? Trends Pharmacol Sci. PubMed · DOI
  7. 7Mashaghi A et al. (2016). Neuropeptide substance P and the immune response. Cell Mol Life Sci. PubMed · DOI

Źródła są właśnie powiązywane z identyfikatorami PubMed/DOI; do tego czasu linki wyszukują cytowanie w PubMed.

† Nasi recenzenci weryfikują to z aktualnymi źródłami.


10Społeczność

Wątki i protokoły są widoczne dla członków. Dołączenie jest darmowe.

Działania niepożądane zgłaszane samodzielnie Faza 2

Na razie za mało danych. Ten związek zapisywało przez 4+ tygodnie 0 z 50 wymaganych członków. Poniżej 50 nie pokazujemy niczego, aby nikogo nie dało się zidentyfikować.

11Historia strony

30 paź 2026Profile published — awaiting medical review

Licencja CC BY-NC-SA 4.0. Znalazłeś błąd? Zgłoś go · Standardy redakcyjne — poprawki są tutaj odnotowywane.