Collagen peptides
Gehydrolyseerd collageen, collageenhydrolysaat, bioactieve collageenpeptiden, Pro-Hyp, Hyp-Gly, Pro-Hyp-Gly; merkingrediënten zijn onder meer Verisol, Fortigel, Peptan, Fortibone
1Wat het is
Collageen is het meest voorkomende eiwit in het lichaam en het belangrijkste structurele eiwit van huid, pezen, bot en kraakbeen. ‘Collageenpeptiden’ zijn wat je krijgt wanneer dierlijk collageen (huid, bot, schubben of vel) tot gelatine wordt gekookt en vervolgens door enzymen in korte stukjes wordt geknipt. Anders dan gelatine lost het resultaat op in koud water en geleert het niet. Het is in de eerste plaats een voedingsingrediënt en pas in de tweede plaats een supplement: grote hoeveelheden worden gebruikt in voedingsrepen, dranken en zoetwaren.
Het gaat om een van nature verkregen eiwitfractie van voedingskwaliteit, niet om één gedefinieerd molecuul. Verschillende merkhydrolysaten met specifieke peptideprofielen zijn onderzocht, en een groot deel van de gepubliceerde studieliteratuur betreft die merkproducten, gefinancierd door hun fabrikanten.
2Hoe het vermoedelijk werkt
3Wat het onderzoek laat zien
Hydratatie, elasticiteit en rimpels van de huid
Gewrichtspijn bij sporters en artrose
Spiermassa en kracht bij krachttraining
Botmineraaldichtheid
Letsel aan pezen en ligamenten, nagelgroei, cellulitis, darmwand
4Gemelde bijwerkingen en interacties
Gemeld in de literatuur
in studies zeer goed verdragen; licht vol gevoel, opgeblazen gevoel, onaangename smaak of nasmaak, af en toe brandend maagzuur. In studies zijn geen ernstige bijwerkingen toegeschreven.Door de community gemeld
spijsverteringsklachten bij hoge doses; sommigen melden hoofdpijn of huiduitslag, niet bevestigd in studies. Zorgen over verontreiniging met zware metalen in runderproducten duiken periodiek op; resultaten van onafhankelijke tests verschillen per merk.Theoretisch. collageen bevat weinig tryptofaan en zeer veel glycine; het gebruiken als belangrijkste eiwitbron verslechtert de eiwitkwaliteit. Producten van runderoorsprong zijn een aandachtspunt voor mensen die rundvlees vermijden; uit vis verkregen producten voor mensen met een visallergie. Hypercalciëmie is alleen gemeld bij met calcium verrijkte of uit bot verkregen producten.
Interacties. geen vastgesteld. Grote eiwitdoses kunnen de absorptie van levodopa afzwakken als ze samen worden ingenomen; een algemene eiwitinteractie, geen collageenspecifieke.
Markers die onderzoekers vaak volgen
Er zijn geen stofspecifieke bloedmarkers vastgesteld. Vaak gebruikt in studies en door leden:
| Marker | Waarom ze gevolgd wordt |
|---|---|
| Gestandaardiseerde huidfoto's, corneometrie of cutometrie | de studiemetingen voor hydratatie en elasticiteit; consistente belichting en meetplek zijn belangrijker dan het apparaat. |
| Pijn- en functiescores (bijv. WOMAC, VAS) | de uitkomsten van de gewrichtsstudies; een wekelijks logboek is het realistische equivalent. |
| Lichaamssamenstelling en kracht | bij gebruik in combinatie met training, zoals in Zdzieblik 2015. |
| Totale dagelijkse eiwitinname | omdat het spiereffect van collageen waarschijnlijk afhangt van een verder lage totale eiwitinname. |
| Serumcalcium | alleen bij uit bot verkregen of met calcium verrijkte producten. |
Gratis voor iedereen. Veiligheidsinformatie staat nooit achter een betaalmuur.
5Formulering en hantering
Geleverd als poeder zonder smaak (meest gebruikelijk), capsules, vloeibare shots of gummies. Poeder lost op in warme of koude vloeistoffen zonder te geleren. De mate van hydrolyse en het peptideprofiel verschillen tussen producten, en het meeste studiebewijs betreft specifieke merkhydrolysaten in vastgestelde doses, dus resultaten zijn niet automatisch overdraagbaar tussen merken. Droog bewaren; klontering wijst op vochtopname. Er is geen calculator van toepassing.
6Vaak samen onderzocht met
Vitamine C (cofactor voor collageensynthese; vaak gecombineerd in studies en producten), hyaluronzuur, krachttraining (profiel 171, spierdata), GHK-Cu (context van huid bij topisch gebruik), marien collageen (profiel 176), glycine.
Informatieve kruisverwijzingen. Geen aanbevelingen voor combinaties.
7Regelgevingsstatus per regio
| Regio | Status (gecontroleerd op —) |
|---|---|
| Verenigde Staten | Voedingsingrediënt / voedingssupplement; GRAS; geen door de FDA goedgekeurde gezondheidsclaim |
| Europese Unie | Voedingsmiddel / voedingssupplement; EFSA heeft voorgestelde gezondheidsclaims voor collageenhydrolysaat en gewrichtsgezondheid (2011) en huidclaims afgewezen; geen toegelaten claim † |
| Verenigd Koninkrijk | Voedingssupplement; hetzelfde standpunt over claims als in de EU gehandhaafd |
| Australië | Voedingsmiddel of geregistreerd complementair geneesmiddel (AUST L), afhankelijk van de presentatie |
| Zuid-Afrika | Voedingsmiddel / complementair geneesmiddel (SAHPRA-categorie D), afhankelijk van de claims † |
| Sport | Niet verboden door WADA |
8Open vragen
- Welke peptiden (Pro-Hyp, Hyp-Gly of andere) drijven de effecten aan, en komt de plasmaspiegel die na een dosis van 5–10 g wordt bereikt overeen met de concentraties die in celstudies worden gebruikt?
- Onafhankelijke replicatie, los van de industrie, van de huid- en botstudies.
- Of de effecten, los van marketing, verschillen tussen collageen van rund, varken en vis.
- Langetermijnuitkomsten (>1 jaar) voor de progressie van artrose in plaats van symptomen.
9Referenties
- 1Iwai K et al. (2005). Identification of food-derived collagen peptides in human blood after oral ingestion of gelatin hydrolysates. J Agric Food Chem. PubMed · DOI
- 2Ohara H et al. (2007). Comparison of quantity and structures of hydroxyproline-containing peptides in human blood after oral ingestion of gelatin hydrolysates from different sources. J Agric Food Chem. PubMed · DOI
- 3Shigemura Y et al. (2009). Effect of prolyl-hydroxyproline (Pro-Hyp), a food-derived collagen peptide in human blood, on growth of fibroblasts from mouse skin. J Agric Food Chem. PubMed · DOI
- 4Oesser S, Seifert J (2003). Stimulation of type II collagen biosynthesis and secretion in bovine chondrocytes cultured with degraded collagen. Cell Tissue Res. PubMed · DOI
- 5Proksch E et al. (2014). Oral supplementation of specific collagen peptides has beneficial effects on human skin physiology: a double-blind, placebo-controlled study. Skin Pharmacol Physiol. PubMed · DOI
- 6Clark KL et al. (2008). 24-week study on the use of collagen hydrolysate as a dietary supplement in athletes with activity-related joint pain. Curr Med Res Opin. PubMed · DOI
- 7Zdzieblik D et al. (2015). Collagen peptide supplementation in combination with resistance training improves body composition and increases muscle strength in elderly sarcopenic men. Br J Nutr. PubMed · DOI
- 8König D et al. (2018). Specific collagen peptides improve bone mineral density and bone markers in postmenopausal women. Nutrients. PubMed · DOI
- 9de Miranda RB et al. (2021). Effects of hydrolyzed collagen supplementation on skin aging: a systematic review and meta-analysis. Int J Dermatol. DOI
- 10García-Coronado JM et al. (2019). Effect of collagen supplementation on osteoarthritis symptoms: a meta-analysis of randomized placebo-controlled trials. Int Orthop. PubMed · DOI
† Wordt door onze beoordelaars gecontroleerd aan de hand van actuele bronnen.
10Community
Discussies en protocollen zijn zichtbaar voor leden. Lid worden is gratis.
Zelf gemelde bijwerkingen Fase 2
11Paginageschiedenis
Gelicentieerd onder CC BY-NC-SA 4.0. Een fout gevonden? Meld het · Redactionele normen — correcties worden hier vastgelegd.